هر كرا خواهيد ، امير خود كنيد ، كه پدر و جد من بر خاندان على غدر كردند ، و ولايت فرزندان على كرم اللّه وجهه را بود ، و بظلم حسين را بكشتند ، و خداى نكناد كه من آن كنم ، كه ايشان كردند ، و خود را از ولايت خلع كرد ، و از منبر فرود آمد ، و بخانهء خود رفت ، و در بست ، و در طاعون وفات كرد . مدت عمر او بيست سال بود ، ولادت او در سنه اربع و اربعين بود و فوت او در ربيع الاخر سنه اربع و ستين بود عليه الرحمه . چون او وفات كرد ، فتنه در بلاد شام ظاهر گشت ، و شش تن خلافت طلب كردند : مروان حكم ، و ضحاك قيس فهرى بود در شام ، و عبد اللّه زبير در مكه ، و مختار كذاب به جهت محمد حنفيه [ ( 1 ) ] در كوفه ، و نافع ازرق [ ( 2 ) ] بود خارجى در نجد ، و عامر خارجى [ ( 3 ) ] در عراق ، عفى اللّه عنهم . الرابع مروان بن الحكم و او از صحابه بود ، و نسبت او مروان بن الحكم بن ابى العاص بن اميه بن عبد الشمس بن عبد مناف . و اول كسى كه خلافت را به شمشير گرفت او بود ، و او مردى دراز بالا ، باريك اندام . ولادت او در سنه اثنين بود ، و او را به شهر اردن اهل شام در سنه اربع و ستين بيعت كردند ، و بعضى با ضحاك قيس فهرى بيعت كردند ، و ميان هر دو فريق مصاف شد ، موضعى كه آن را مرج [ ( 4 ) ] راهط گويند ، ضحاك كشته شد ، تمام در بيعت مروان آمدند ، و او زن يزيد معاويه را بخواست . روزى ميان او ، و ميان پسر يزيد خالد نام كه پسر زن او بود ، حكايتى شد ، مروان خالد را دشنام مادر داد ، و او بدين سبب بر مروان كينه گرفت ، و او را زهر داد كار نكرد ، شبى فرصت طلبيد ، بالشت بر روى وى نهاد ، چندان نگاه داشت كه مروان بمرد ، در سنه خمس [ ( 5 ) ] و ستين ، و مدت ولايت او نه ماه بود ، و مدت عمر او شست و سه سال بود ، و او را فرزندان بسيار بودند : عبد الملك و بشر و محمد و عبد العزيز و اللّه اعلم .

--> [ ( 1 ) ] اصل : حنيفه [ ( 2 ) ] اصل : ارزق . الكامل : نافع بن الازرق [ ( 3 ) ] كذا ، در الكامل : نجده بن عامر بن عبد اللّه . [ ( 4 ) ] اصل : مرح . الكامل : مرج [ ( 5 ) ] اصل : خمسين .